สำนักวิจัยและพัฒนาข้าว:Bureau of Rice Research and Development

วัฒนาธรรมข้าวเจ้า-ข้าวเหนียว PDF พิมพ์ อีเมล

คนในตระกูลไท-ลาวในอุษาคเนย์กินข้าวเหนียวหรือข้าวนึ่งเป็นอาหารหลักไม่ต่ำกว่า 3, 000 ปีมาแล้ว อาทิไทอาหม ในแคว้นอัสสัมของอินเดีย ชาวลื้อในสิบสองปันนาของจีน ชาวไทในเวียดนาม รวมทั้งชาวจ้วงในจีน ซึ่งแม้ปัจจุบันจะกินข้าวเจ้าเป็นหลัก แต่ก็มีนาข้าวเหนียวซึ่งปลูกเอาไว้เลี้ยงผีบรรพบุรุษ

วัฒนธรรมข้าวนึ่งของไทยเริ่มเปลี่ยนแปลงสู่วัฒนธรรมการกินข้าวเจ้าและการปลูกข้าวเจ้าเมื่อมีการติดต่อค้าขายและแลกเปลี่ยนวัฒนธรรมกับอินเดีย เมื่อราวพ.ศ. 1000 โดยเริ่มปลูกที่ภาคใต้ก่อนขยายสู่พื้นที่ภาคกลาง

นักโบราณคดีพบว่า ราวหลังพ.ศ. 1900 การปลูกข้าวเหนียวลดลง ปลูกข้าวเจ้ามากขึ้น โดยเฉพาะบริเวณที่ภาคกลางซึ่งเป็นอาณาจักรอยุธยา และราวหลังพ.ศ. 2200 เป็นต้นมา ภาคกลางเป็นแหล่งปลูกข้าวเจ้ามากที่สุดส่วนข้าวเหนียวปลูกกันเฉพาะภาคเหนือและภาคอีสานเท่านั้น

แม้คนในภาคกลางจะเปลี่ยนมากินข้าวเจ้าเป็นหลักและทำนาข้าวเจ้า แต่ก็มีปลูกข้าวเหนียวไว้เพื่อทำขนมโดยเฉพาะ อาจเนื่องมาจากคุณสมบัติที่จับตัวกันง่ายของข้าวเหนียวซึ่งเหมาะในการทำขนมมากกว่าขนมส่วนใหญ่จึงทำจากแป้งข้าวเหนียวซึ่งเหมาะในการทำขนมมากกว่าขนมส่วนใหญ๋จึงทำจากแป้งข้าวข้าวเหนียว

 

แหล่งอ้างอิง : กรมวิชาการเกษตร. 2541. ข้าว...วัฒนธรรมแห่งชีวิต. สถาบันวิจัยข้าว กรมวิชาการเกษตร. หน้า 78-79.

 

เตือนภัยศัตรูข้าว

สถานการณ์ศัตรูข้าวในรอบสัปดาห์ 20 - 26 ส.ค. 58

ภาคกลาง

เพลี้ยกระโดดสีน้ำตาล สภาพอากาศของสัปดาห์นี้ค่อนข้างเหมาะสมกับการระบาดและมีปริมาณที่ดักจับได้จากกับดักแสงไฟสูงขึ้นมากที่ศูนย์วิจัยข้าวชัยนาท

โรคไหม้ สภาพอากาศของสัปดาห์นี้ค่อนข้างเหมาะสมกับการเกิดโรคเช่นกัน ดังนั้นจึงควรสำรวจและติดตามการระบาดของเพลี้ยกระโดดสีน้ำตาลและโรคไหม้ในแปลงนา โดยเฉพาะในแปลงที่ปลูกข้าวแน่นและใส่ปุ๋ยไนโตรเจนสูง

ภาคเหนือ

เพลี้ยกระโดดสีน้ำตาล สภาพอากาศของสัปดาห์นี้และสัปดาห์หน้าค่อนข้างเหมาะสมกับการระบาด

โรคไหม้ สภาพอากาศของสัปดาห์นี้และสัปดาห์หน้าค่อนข้างเหมาะสมกับการเกิดโรคเช่นกัน และจากรายงานของกรมส่งเสริมการเกษตร ที่พบพื้นที่การระบาดของโรคไหม้ในเขต จ.พะเยา ลำปาง และเชียงราย ดังนั้นจึงควรสำรวจและติดตามการระบาดของเพลี้ยกระโดดสีน้ำตาลและโรคไหม้ในแปลงนา โดยเฉพาะในแปลงที่ปลูกข้าวแน่น และใส่ปุ๋ยไนโตรเจนสูง

ภาคตะวันออกเฉียงเหนือ เพลี้ยกระโดดสีน้ำตาล สภาพอากาศของสัปดาห์นี้และสัปดาห์หน้าค่อนข้างเหมาะสมกับการระบาด

โรคไหม้ สภาพอากาศสัปดาห์นี้และสัปดาห์หน้าค่อนข้างเหมาะสมกับการเกิดโรคเช่นกัน และจากรายงานของกรมส่งเสริมการเกษตร ที่พบพื้นที่การระบาดของโรคไหม้ ในเขต จ.สกลนคร บุรีรัมย์ ชัยภูมิ นครราชสีมา อุบลราชธานี ศรีสะเกษ มุกดาหาร ขอนแก่น สุรินทร์ และ จ.กาฬสินธุ์ ดังนั้นจึงควรสำรวจและติดตามการระบาดของเพลี้ยกระโดดสีน้ำตาลและการเกิดโรคไหม้ในแปลงนา ซึ่งส่วนใหญ่ปลูกข้าวพันธุ์อ่อนแอต่อเพลี้ยกระโดด สีน้ำตาลและโรคไหม้ ได้แก่ ขาวดอกมะลิ 105 กข6 และ กข15 โดยเฉพาะแปลงที่ปลูกข้าวแน่นและใส่ปุ๋ยไนโตรเจนสูง

ภาคใต้ เพลี้ยกระโดดสีน้ำตาล สภาพอากาศของสัปดาห์นี้และสัปดาห์หน้าค่อนข้างเหมาะสมกับการระบาด

โรคไหม้ สภาพอากาศของสัปดาห์นี้และสัปดาห์หน้าค่อนข้างเหมาะสมกับการเกิดโรคเช่นกัน จากรายงานของกรมส่งเสริมการเกษตร พบการระบาดของเพลี้ยกระโดดสีน้ำตาล ในเขต จ.ปัตตานี ดังนั้นจึงควรสำรวจและติดตามการระบาดของเพลี้ยกระโดดสีน้ำตาลและการเกิดโรคไหม้ในแปลงนา โดยเฉพาะแปลงที่ปลูกข้าวแน่นและใส่ปุ๋ยไนโตรเจนสูง

กรณีพบเพลี้ยกระโดดสีน้ำตาลระบาดในแปลงนา ยังไม่ควรใช้สารฆ่าแมลงจนกว่าข้าวจะมีอายุ 40 วันขึ้นไป และหากพบตัวอ่อนปริมาณ 5-10 ตัว/ต้น/กอ ให้ใช้สารฆ่าแมลงที่กรมการข้าวแนะนำอย่างเคร่งครัด ส่วนกรณีที่พบโรคไหม้มีอาการรุนแรงและพื้นที่ใบเสียหายจากการเป็นโรคถึง 10 เปอร์เซ็นต์ ให้ควบคุมด้วยสารป้องกันกำจัดโรคตามคำแนะนำของกรมการข้าวเพื่อป้องกันการระบาดของโรค

รายงาน ณ วันที่ 26 ส.ค. 2558